goed gezond

Een steenpuist of furunkel is een ontstoken onderhuids haarzakje dat eruit ziet als een grote, rode, harde bult. Een steenpuist is gevuld met etter en doet pijn.

Oorzaak

Een steenpuist wordt veroorzaakt door een besmetting met bacteriën (stafylokokken) van een haarzakje of talgklier. Steenpuisten ontstaan dus enkel en alleen op de plaatsen waar zich haarzakjes bevinden. Steenpuisten komen dus nooit voor op de voetzool of de handpalm. Het risico op steenpuisten wordt nog vergroot door slechte hygiëne, strakke kledij en hitte.  Steenpuisten komen dus vooral voor in de nek, op het gezicht, de borst en de billen.

Behandeling

Laat de steenpuist rijp worden. Als hij volledig rijp is, zal hij openbarsten, waarna de pus kan wegvloeien. Als je de puist eerder open knijpt of prikt, wordt de kans op verdere besmetting groter.

Als je steenpuisten in je neus of oor hebt of er verschillende dichtbij elkaar staan kun je best eens langsgaan bij de huisarts. Doe dit ook als de steenpuisten regelmatig terugkeren.

Voorkomen

Je kunt steenpuisten voorkomen door een goede lichamelijke hygiëne, door voldoende te eten en te slapen en door broeiplekken te vermijden. Als er toch een steenpuist ontstaan  is, is het risico op uitbreiding van de infectie groot.

Als de steenpuist er reeds is, is het risico voor de uitbreiding van de infectie te groot. Totdat de puist volledig doorbreekt, kun je best het gebied rond de steenpuist goed schoonmaken met water en zeep. Het rijp worden van de steenpuist kun je sneller doen verlopen door een warm kompres op het ontstoken gebied te leggen. Dat zou ook pijnstillend moeten werken. Na het openbarsten vloeit de pus weg en moet je de wonde goed schoonhouden. Op de puist en het gebied eromheen kun je povidonjoodzalf aanbrengen en het met een steriel gaasje afdekken.

Spanningshoofdpijn is de meest voorkomende vorm van hoofdpijn. Het is een drukkende vorm van hoofdpijn die vaak terugkeert. De hoofdpijn kan zich aan beide kanten van je hoofd manifesteren. Een aanval duurt een halfuur tot een hele week lang. Spanningshoofdpijn valt niet te verwarren met migraine.

Symptomen

De matige drukkende pijn treedt op aan beide kanten van het hoofd. De spieren van je nek, schouders en nek zijn extra gevoelig. Patiënten kunnen minder goed tegen fel licht en harde geluiden. Er kan een vermindering van de eetlust optreden. Mensen met spanningshoofdpijn kunnen hun dagelijkse activiteiten meestal voortzetten, maar voelen zich helemaal niet goed.

Oorzaak

De precieze oorzaak van spanningshoofdpijn is vaak moeilijk te achterhalen.  De hoofdpijn heeft vaak te maken met  spanningen, zowel fysieke, psychische als hormonale. Zo kan de patiënt stress hebben, maar kan de hoofdpijn ook een gevolg zijn van een verkeerde lichaamshouding of oververmoeidheid. Vermoed wordt dat de hoofdpijn een gevolg is van de verkramping van hoofd- en nekspieren.

Behandeling

Pijnstillers als ibuprofen en paracetamol kunnen helpen. Maar bij mensen die heel vaak medicijnen nemen om de spanningshoofdpijn te verhelpen, komt vaak een medicatieafhankelijke hoofdpijn voor. In plaats van dat de pijn verlicht wordt, verergert ze juist.

Over preventie van spanningshoofdpijn is niet veel bekend. Stretch af en toe en blijf niet de hele dag in dezelfde houding zitten. Leer een relaxatietechniek aan. Als je stress hebt, probeer dan de oorzaak te achterhalen en een oplossing ervoor te vinden.

Probeer de spanningen thuis en op het werk aan te pakken. Zoek hulp als het op psychologisch vlak niet beter gaat. Patiënten die vaak last hebben van spanningshoofdpijn zijn vaak gebaat bij antidepressiva.

Slokdarmkanker is een vorm van kanker in de slokdarm. De slokdarm is een buis van ongeveer dertig centimeter die in de hals begint. Er zijn twee soorten slokdarmkanker:

– Plaveiselcelcarcinoom. Deze kwaadaardige tumor gaat uit van de cellaag die de binnenkant van de slokdarm bekleedt. De kanker ontstaat vooral in het middelste en onderste deel van de slokdarm.

– Adenocarcinoom. Deze tumor gaat uit van het klierweefsel, de cellaag die zich in de loop van jaren in de slokdarm heeft gevormd door een chronische blootstelling aan maagzuur. Adenocarcinoom ontstaat vrijwel altijd in het onderste deel van de slokdarm.

Oorzaken en risicofactoren

Er zijn een aantal factoren die het risico op slokdarmkanker verhogen. Zo komt de ziekte 20 keer meer voor bij mannen dan bij vrouwen. De meeste patiënten zijn ouder dan 60 jaar. Roken en alcohol drinken werken het ontstaan van slokdarmkanker ook in de hand. Als je veel rookt én vaak alcohol drinkt is het risico het grootste. Het risico stijgt naargelang de gebruikte hoeveelheid. Ook veel gekruide voedingsmiddelen eten en een slechte mond- en tandhygiëne horen tot de risicofactoren.  Slokdarmkanker komt ook vaker voor bij personen waarbij kanker in de naaste familie voorkomt.

Symptomen

Patiënten zullen het gevoel hebben dat hun eten niet wilt zakken. Ze voelen vaak een krampende pijn achter het borstbeen en moeten hikken en hoesten. De voedselpassage wordt belemmerd, waardoor ze gewicht verliezen. Patiënten krijgen vaak een gevoel van misselijkheid en braken. Veel patiënten kunnen hard en droog voedsel moeilijker verdragen. Deze klachten duiken helaas pas op wanneer het kankergezwel in een vergevorderd stadium is. De lichamelijke conditie van de patiënt is er dan al erg op achteruit gegaan.

Behandeling

Ter behandeling van slokdarmkanker wordt vaak gekozen voor een combinatie van chirurgie, radiotherapie en chemotherapie. Genezing van slokdarmkanker kan er alleen maar komen na een operatieve ingreep waarbij de slokdarm of een deel ervan weggehaald wordt. Enkel een zeer kleine tumor kan nog via een endoscopie (met een kijkbuis) weggehaald worden.

Bij slechts 60% van de patiënten is een operatie mogelijk. Bij de overige 40% zijn er al zo veel uitzaaiingen of heeft de ziekte zich al zo ver uitgebreid dat genezing niet meer mogelijk is.

Rodehond of rubella is een besmettelijke ziekte die vooral voorkomt bij kinderen en veroorzaakt wordt door het rubellavirus. Voor volwassenen en zeker voor zwangere vrouwen kan de ziekte gevaarlijk zijn.

Besmetting

De besmetting met het virus vindt plaats via druppeltjes in de lucht, bijvoorbeeld als de besmette persoon moet hoesten of niezen. De incubatietijd bedraagt twee tot drie weken. Tijdens een zwangerschap kan de ziekte overgedragen worden van moeder op kind. Als een vrouw in de eerste drie maanden van haar zwangerschap besmet geraakt, loopt ze een groot risico op een miskraam of op een baby met aangeboren afwijkingen. Een patiënt is besmettelijk vanaf tien dagen voor tot zeven dagen na het verschijnen van de vlekjes.

Symptomen

Rubella begint meestal met een verkoudheid. Die symptomen duiken twee à drie weken na de besmetting voor de eerste keer op. De uitslag duikt eerst op in het gezicht, maar verspreidt zich daarna over de rest van het lichaam. Die uitslag bestaat uit rozerode vlekjes die niet jeuken en na enkele dagen al verdwijnen.

Bijverschijnselen van de ziekte kunnen bestaan uit koorts, gezwollen klieren, pijn in de gewrichten, zwellingen en conjunctivitis.

Behandeling

Bij kinderen is de ziekte doorgaans onschuldig. Je kunt het best behandelen als een  gewone verkoudheid. Koorts komt zelden voor. Geef het kind voldoende te drinken. Het kind mag zeker naar school gaan, maar vergeet de besmetting zeker niet te vermelden.

Vaccinatie

Omdat de ziekte gevaren inhoudt voor de zwangerschap, worden Nederlandse en Belgische kinderen ingeënt. Dit gecombineerd vaccin, dat ze voor de eerste keer toegediend krijgen rond de leeftijd van 15 maanden en een tweede keer rond de leeftijd van 12 jaar, beschermt ook tegen mazelen en bof. Zwangere vrouwen die niet gevaccineerd zijn maken best eens een afspraak bij hun arts.

Reizigersdiarree is het gevolg van bacteriën, virussen en parasieten in het voedsel en in het water. Kleine beestjes leven overal, zelfs in je huis. Ze zitten in het voedsel dat we iedere dag eten en het water dat we iedere dag drinken. Reizigersdiarree of turista krijgen we vaak wanneer we op reis zijn omdat ze in het buitenland vaak op een andere manier omgaan met hygiëne.

– Drink geen kraanwater, zelfs niet wanneer je je tanden poetst.
– Drink geen ongepasteuriseerde melk of zuivelproducten.
– Gebruik geen ijs dat van kraanwater
– Vermijd rauwe groenten en fruit, zoals sla en fruitsalade, tenzij het geschild kan worden en je ze zelf schilt.
– Eet geen rauwe vis of vleesgerechten.
– Eet geen vlees of schaaldieren die niet warm zijn als je ze voor je neus krijgt.
– Eet geen voedsel van straatverkopers.
– Het is normaal gezien wel veilig om fleswater, koolzuurhoudende frisdranken en hete dranken als thee en koffie te drinken.

Wat als je het toch krijgt?

Als je op reis diarree krijgt, kan je best van al wachten tot het over gaat. Anti-diarreemedicatie kan ertoe leiden dat de bacteriën langer in je lichaam blijven.
Totdat de reizigersdiarree verdwijnt, kan je best proberen melkproducten en vettig, heel zoet of vezelrijk voedsel te vermijden.
Vermijd dehydratie door veel soep en bouillon te eten. In water zitten onvoldoende electrocyten om te vervangen wat verloren gegaan is.

Diarree, losse en waterige stoelgang,  komt meer dan drie keer per dag voor. Doorgaans gaat het vanzelf over, zonder bijkomende behandeling. Maar als de diarree blijft duren, kan dat wijzen op een onderliggende ziekte. Slachtoffers van diarree kunnen per dag meer dan een liter stoelgang verliezen.

Bacteriële infecties

Verschillende bacteriën,  die de patiënt kan binnenkrijgen via voedsel of water, kunnen diarree veroorzaken. Bacteriën die vaak de schuldige zijn, zijn campylobacter, salmonella, shigella en E. coli.

Virale infecties

Veel virussen kunnen leiden tot diarree, waaronder het rotavirus, het Norwalkvirus, het cytomegalovirus, het herpes simplex-virus en virale hepatitis.

Voedselintolerantie

Sommige mensen kunnen bepaalde voedselstoffen maar slecht verteren. Een voedselintolerantie die veel voorkomt is de lactose-intolerantie. Lactose is de suiker die in melk teruggevonden wordt.

Parasieten

Parasieten kunnen het lichaam betreden via voedsel of water en blijven vervolgens in het spijsverteringskanaal zitten. Parasieten die diarree veroorzaken, zijn onder meer Giardia lamblia, Entamoeba histolyca en Cryptosporidium.

Reactie op medicijnen

Antibiotica, bloeddrukmedicatie en antaciden die magnesium bevatten kunnen leiden tot diarree.

Darmziekten

Zoals chronische darmontsteking of coeliakie, waarbij de darmen niet goed werken.

Darmstoornissen

Zoals het prikkelbare darmsyndroom.

Migraine is een neurovasculaire aandoening die zich uit in de vorm van zware hoofdpijn en in, bepaalde gevallen ook andere bijverschijnselen. Het grootste deel van de patiënten zijn vrouwen. Bij hen komt migraine drie keer zo vaak voor als bij mannen.

Symptomen

We kunnen twee soorten migraine onderscheiden:

– Gewone migraine of migraine zonder aura

Patiënten met gewone migraine hebben last van hevige, kloppende hoofdpijn, vaak aan een kant van het hoofd. Er komen bijverschijnselen bij kijken als misselijkheid, verlies van eetlust, braken, diarree en constipatie. Patiënten zijn vaak extra gevoelig voor licht, geluiden en sterke geuren. 9 op 10 migrainepatiënten lijden aan deze vorm van migraine.

– Klassieke migraine of migraine met aura

Bij deze vorm van migraine krijgen patiënten eerst gezichtsproblemen. Patiënten zien wazige vlekken, schitteringen en blinde plekken. Pas daarna volgt de zware hoofdpijn, die gemiddeld 22 uur duurt.

Oorzaken

De precies oorzaak van migraine is tot nu toe onbekend. Wel zijn er een aantal uitlokkende factoren bekend. Migraineaanvallen zouden uitgelokt worden door oververmoeidheid of juist te veel slaap, voedselwaren en dranken als kaas, chocolade, koffie en wijn, het overslaan van maaltijden, menstruatie, het gebruik van de anticonceptiepil  of extreme emoties.

De exacte oorzaak van migraine is onbekend. Volgens onderzoek kunnen aanvallen verbonden worden aan chemische veranderingen in het lichaam. Bloedvaten en bepaalde zenuwcellen zouden ook aan de aandoening verbonden worden. Die veranderingen zouden vooral voorkomen bij vatbare personen die onder stress staan. Andere aanzetten zijn vermoeidheid of slaapgebrek, teveel slaap, bepaalde voedselwaren (kaas en alcohol), extreme emoties, maaltijden overslaan en hormonale factoren (menstruatie, gebruik van anticonceptiepil).

Behandeling

Patiënten gebruiken meestal een eenvoudige pijnstillers als aspirine of paracetamol. Indien nodig kunnen ze ook een medicijn tegen de misselijkheid nemen.

Als deze medicatie niet helpt, kun je aan de dokter een voorschrift vragen voor een medicijn dat specifiek bedoeld is voor de behandeling van migraine. Zo’n medicijn is een triptaan, dat dezelfde werking heeft als natuurlijk aangemaakte serotonine, waarvan je brein niet genoeg in voorraad heeft tijdens een migraineaanval. Deze triptanen zijn verkrijgbaar in de vorm van tabletten, injecties en neusspray.

Aan patiënten die meer dan vier keer per maand een migraineaanval hebben, kan een preventieve behandeling voorgeschreven worden. Deze medicijnen kunnen niet alle aanvallen voorkomen, de patiënten moeten er dus voor zorgen dat ze altijd een medicijn in de buurt hebben.

Een klaplong (pneumothorax) is een inzakking van een deel van een long of van de hele long. De zuurstof kan daardoor niet op een normale manier opgenomen worden in het bloed.  In het borstweefsel ontstaat er zo een gaatje, wat leidt tot de aanwezigheid van lucht in de pleuraholte, de ruimte tussen het borstvlies en het middenborstvlies. De verminderde zuurstoftoevoer naar de vitale organen is een situatie die iedere keer dat de patiënt inademt verergert en levensbedreigend is.

Symptomen

Symptomen van een klaplong zijn:

– Plotse, hevige pijn in de borst
– Snelle ademhaling
– Kortademigheid
– Duizeligheid
– Verzwakking, bleekheid, snelle hartslag
– Hoest, koorts (bij minder zware klaplongen)

Oorzaken

Er bestaan drie verschillende soorten klaplongen: een spontane, een traumatische of een iatrogene pneumothorax.

Een primaire spontane pneumothorax heeft meestal geen duidelijke aanwijsbare oorzaak. Het komt vaak voor bij jonge, magere en lange mannen. Een secundaire is het gevolg van een afwijking of een ziekte aan de longweefsels.

Een traumatische pneumothorax is het gevolg van een ongeval of messteek, van een lichamelijk trauma met andere woorden. Ten slotte is er nog de iatrogene pneumothorax, die veroorzaakt wordt door een medische ingreep.

Als je al eens een klaplong gehad hebt, is de kans groter dat je er nog een krijgt. Een aantal ander factoren die het risico dat je een klaplong krijgt vergroten: roken, COPD en de inname van bepaalde geneesmiddelen.

Behandeling

Een kleine spontane klaplong heeft in veel gevallen geen behandeling nodig. Bij een grotere pneumothorax moet men de lucht meestal afzuigen.

Als de long zich niet in de oorspronkelijke staat ontplooit, gaat men over tot een zuigdrainage. Deze ingreep is vrij eenvoudig, maar het risico op verval achteraf is groot. Bij herhaalde klaplongen of wanneer de drainage niet helpt, kan men de longbladen ‘plakken’ (pleurodese).

Complicaties

Als je al een klaplong gehad hebt, is de kans vrij groot dat je er nog een krijgt. Andere complicaties die gelukkig minder vaak voorkomen, zijn zuurstoftekort in het bloed, respiratoire insufficiëntie, hartstilstand en shock.

Voorkomen

Hoewel het in de meeste gevallen onmogelijk is een pneumothorax te voorkomen, is stoppen met roken de beste manier om het risico op een pneumothorax te verminderen.

Viagra is een pil voor de behandeling van erectieproblemen.  Het wordt op de markt gebracht door fabrikant Pfizer.

Een erectie ontstaat als bij seksuele opwinding de bloedvaatjes in de penis zich ontspannen zodat ze zich kunnen vullen met bloed. Viagra helpt bij dit proces, maar het werkt niet als er geen seksuele aanleiding (prikkeling) is. Je mag dus geen Viagra gebruiken als je geen erectiestoornissen hebt.

Qua uitzicht is Viagra gemakkelijk te herkennen. De pillen hebben een blauwe kleur en een afgeronde diamantvorm waarop de naam ‘Pfizer’ gedrukt staat. De tabletten zijn verkrijgbaar in doses van van 25, 50 en 100 mg en zijn verpakt in doordrukstrips van 4 of 12 tabletten.

Hoe snel werkt het?

Na de inname van het tablet duurt het gemiddeld 25 minuten voor de man een erectie krijgt die voldoende is voor seks.

Is Viagra een afrodisiacum?

Viagra verhoogt de zin in seks niet. Het is geen lustopwekkend middel. Het is een middel waarmee je je erectieproblemen kunt verhelpen als je seksueel opgewonden bent.

Werkt het bij iedereen?

Viagra werkt bij 80% van de mannen, maar het effect ervan is afhankelijk van de dosering. De eerste keer zou Viagra wel eens een onbevredigend resultaat kunnen geven. Stress en faalangst spelen hierbij een grote rol.

Hirsutisme is een andere naam voor overtollige haargroei. Als men het over hirsutisme heeft, heeft men het meestal over haargroei bij vrouwen. Mannen ondervinden er doorgaans minder problemen van.

Vrouwen met hirsutisme hebben dikke en donkere haren op plaatsen waar het niet normaal is, namelijk het gezicht,  de rug, de borstkas en de onderbuik. Maar vrouwen kunnen ook last hebben van overtollige haargroei op plekken waar het wel normaal is, zoals de armen en de benen. De naam daarvoor is hypertrichose. Veel vrouwen hebben fijne haartjes op de kin,  de onderbuik, de bovenlip, of de borsten. Maar dat is geen hirsutisme.

Oorzaken van hirsutisme

Hirsutisme wordt vaak veroorzaakt door de overproductie van mannelijke hormonen of androgenen. Daarbij treden ook andere verschijnselen op als onregelmatige menstruatie, een zwaardere stem, acne, onvruchtbaarheid, een grotere behoefte aan seks, kleinere borsten en een grotere spiermassa.

Een overproductie van mannelijke hormonen (androgenen) kan het gevolg zijn van het polycysteus-ovariumsyndroom. Dat is een aandoening waarbij de eierstokken van de vrouw cysten bevatten en de hormonenhuishouding in de war gestuurd wordt. De ziekte van Cushing is een andere aandoening die kan leiden tot hirsutisme. Bij die aandoening vindt er een overproductie van cortison, het stresshormoon, plaats. Ook tumoren in de bijnieren die cellen doen groeien en samenklonteren kunnen leiden tot hirsutisme.

Maar het  grootste deel van de vrouwen met hirsutisme heeft haarfollikels die overgevoelig zijn voor mannelijke hormonen.

Sommige geneesmiddelen kunnen hirsutisme stimuleren. Zo bijvoorbeeld hormonen, de anticonceptiepil en anabole steroïden. Als je lichaams- of gezichtshaar blijft groeien, je een zwaardere stem krijgt of een onregelmatige menstruatie, laat je dan zo snel mogelijk onderzoeken door een arts.

Behandeling

Als je te veel weegt, zet jezelf dan op dieet. Op die manier zullen de hormonen in je lichaam die aanleiding geven tot hirsutisme beperkt worden.

Om je van het overtollige haar te ontdoen, zul je je moeten scheren. Scheer je iedere dag, anders krijg je last van stoppels. Geraakt je huid geïrriteerd? Smeer er dan een kleine hoeveelheid hydrocortisone zalf op.

Je kunt het overtollige haar ook epileren of een haarverwijderende crème gebruiken, zodat er geen stoppels blijven staan. Let wel op, want veel mensen zijn overgevoelig voor de crème.

Door je haar te bleken, valt het minder op.  Wees voorzichtig en lees eerste de bijsluiter. Het bleekwater kan wel je huid irriteren.

Je haar uittrekken of waxen is niet aan te raden voor vrouwen die lijden aan hirsutisme. Het uittrekken van de haartjes of het haar waxen kan huidirritatie veroorzaken en het haar laten groeien doordat de bloedtoevoer naar de follikel toeneemt.

Ontharing met laserlicht: de lasers zorgen ervoor dat de haarzakjes beschadigd raken en het haar niet meer groeit. Gedurende een aantal weken moet je verschillende behandelingen ondergaan. Alleen een gekwalificeerde schoonheidsspecialist mag een laserontharing doen. Het is een vrij dure behandeling. Buiten wat roodheid en irritatie van de huid, zijn er verder geen bijwerkingen bekend.

Bij een elektrolyse wordt een naald op het haarzakje geplaatst, waarna men er elektrische stroom doorstuurt. Je overtollige haar kan zo voorgoed verholpen worden. Elektrolyse is tijdrovend en bovendien heel duur.

De dokter kan je een anti-androgeen medicijn voorschrijven dat de mannelijke hormonen controleert. Anti-androgene medicijnen zullen de groei van nieuw haar voorkomen.